Алынды: 7.11.2025
Қабылданды: 10.12.2025
Онлайн жарияланды: 30.12.2025
ӘӨЖ: 616.314-089.27
DOI: 10.70113/1815-9443.2025.79.50.004
АУЫЗ ҚУЫСЫНДАҒЫ ЖҮЙЕЛІК ЖӘНЕ ИНФЕКЦИЯЛЫҚ АУРУЛАРДЫҢ КЛИНИКАЛЫҚ КӨРІНІСТЕРІ: ДИАГНОСТИКАЛЫҚ ЖӘНЕ ПРОГНОСТИКАЛЫҚ МАҢЫЗЫ
Ирина Александровна Беленова, Карин а Сергеевна Тихоновская, Диана Гургеновна Казарян, Алексей Николаевич Морозов, Олеся Борисовна Попова, Кудрявцев Олег Александрович
Н. Н. Бурденко атындағы Воронеж мемлекеттік медицина университеті, Воронеж қаласы, Ресей Федерациясы
Кіріспе. Жүйелік және инфекциялық аурулардың, соның ішінде COVID-19 коронавирус инфекциясының кең таралуы жағдайында олардың ауыз қуысындағы ерте клиникалық көріністерін анықтаудың маңызы артып отыр. Ауыз қуысының шырышты қабаты мен тіс қатты тіндері ағзадағы жүйелік өзгерістерді көрсетуі мүмкін және қосымша диагностикалық белгі ретінде қарастырылады.
Мақсаты. Жүйелік және инфекциялық аурулардың ауыз қуысындағы клиникалық көріністерін бағалау және стоматологиялық белгілердің диагностикалық әрі профилактикалық маңызын анықтау.
Материалдар мен әдістер. Зерттеу жүйелік және инфекциялық аурулары бар, оның ішінде COVID-19 анамнезі бар науқастарда ауыз қуысының клиникалық және зертханалық жағдайын талдауды қамтыды. Ауыз сұйықтығының рН көрсеткіштері, эмальдың қышқылға төзімділігі, тіс қатты тіндерінің жағдайы және жеке профилактикалық тәсілдерді қолдану кезіндегі клиникалық өзгерістер бағаланды.
Нәтижелер. Ауыз сұйықтығының рН өзгерістері мен эмальдың қышқылға төзімділігінің төмендеуі жүйелік және инфекциялық үдерістердің болуы мен ауырлығымен байланысты екені анықталды. Ауыз сұйықтығының рН көрсеткіштерін ескере отырып жеке профилактикалық құралдарды таңдау қышқыл-сілтілік тепе-теңдікті тұрақтандыруға және деминерализация үдерістерін азайтуға мүмкіндік берді. Қосымша профилактикалық әдістер клиникалық нәтижелерді жақсартты.
Қорытынды. Ауыз қуысындағы клиникалық көріністер жүйелік және инфекциялық ауруларды кешенді диагностикалаудың маңызды құрамдас бөлігі болып табылады. Жеке профилактикалық тәсілді қолдану стоматологиялық көмектің тиімділігін арттырады және асқынулар қаупін төмендетеді.
Түйінді сөздер: Ауыз қуысындағы клиникалық көріністер; Жүйелік аурулар; Инфекциялық аурулар; Диагностикалық маңызы; Прогностикалық медицина; Стоматологиялық практика; Covid-19
